Thị Trường Kinh Tế Hoa Kỳ Hiện Nay
Toàn Nguyễn
Chào bà con ĐHBG,
Theo dõi tin tức ở Hoa kỳ, hôm nay, ngày 19 tháng 11 năm 2008, nước Mỹ đã đem ra ba tin tức nổi bật:
1) Nhà mới xây ở Mỹ đã giảm khá nhiều và trong khi đó, nhà mới xây trong những tháng vừa qua cũng đóng băng, không bán được. Nhà cũ (existing home) cũng thế thôi. Nhà cửa là trung tâm kinh tế ở Hoa kỳ, chiếm 60% nền kinh tế Hoa Kỳ. Khi nhà cửa đóng băng, nó sẽ kéo theo hàng loạt những ngành nghề khác tiếp tục đóng băng.
2) Những hãng xe hơi – big three companies như General motor corp., Ford motor co., Chrysler LLC đang thua lỗ quá nhiều và yêu cầu chính phủ Mỹ giúp vốn 25 tỉ trong số 700 tỉ ngân khoản giúp đỡ về khủng hoảng tài chánh. Số tiền nầy, theo một số ông chủ hãng xe, được dùng đề tránh tình trạng sa thải hàng triệu nhân công đang làm trong các hãng xe hơi và có thể tránh được tình trạng dẫn đến sự phá sản cho các hãng xe hơi. Phía Đảng Dân chủ – go ahead, còn phía Đảng Cộng hòa thì không đồng ý.
3) Và quan trọng hơn cả là Consumer Price Index gọi tắt là CPI đã giảm thấp nhất trong 61 năm vừa qua. CPI là giá cả được định cho người tiêu thụ và được đo lường trên vật giá lên xuống, không kể đồ ăn và điện & gas (energy). Trong khi giá xăng đi xuống thấp, nó có thể tốt cho người tiêu thụ, nhưng ngược lại, nó gây thiệt hại cho những công ty sản xuất, vì lợi tức của các công ty nầy đi xuống, gây ra tình trạng sa thải nhân viên.
CPI giảm thấp thì điều gì sẽ xảy ra:
a) Sẽ tạo ra sự giảm phát kinh tế (deflation). Deflation được hiểu như là sự giảm giá hay giảm bớt đi sự phát triển của nền kinh tế. Và được hiểu ngược lại của chữ lạm phát (inflation). Inflation là sự tăng giá giả tạo hay tình trạng thổi phồng giá cả. Như chúng ta thấy hồi tháng 5 trong năm nay, giá dầu thô lên đến 147 USD và giá dầu tăng mạnh thì làm thiệt hại cho người tiêu thụ vì nó kéo theo sự gia tăng giá cả (anh em nhớ nha! khi giá xăng tăng cao hay có dấu hiệu của lạm phát như hồi tháng 5 năm nay, nhớ đi mua gạo và thực phẩm trước ? – Ở Mỹ , giá gạo cũng tăng gấp đôi ở trong tháng 5 vừa qua).
Trong thời kỳ deflation, chắc chắn các công ty sản xuất sẽ giảm bớt lợi tức, sa thải nhân viên như chúng ta thấy đang xảy ra ở Hoa Kỳ và tất nhiên đơn đặt hàng nói chung cho những quốc gia khác làm, sẽ giảm mạnh trong những ngày tháng tới. Và đây cũng là lý do căn bản tại sao gía dầu giảm mạnh và thị trường chứng khoán cũng giảm mạnh theo.
b) Trong một vài tuần qua, rất nhiều nhà bank trên thế giới (đặc biệt là Âu châu) đã giảm tiền lời. Prime rate (federal funds rate) tai Hoa Kỳ hiện tại là 1% có thể giảm xuống thấp hơn nữa.
Tình trạng kinh tế nước Mỹ đang đương đầu với những khó khăn, chắc chắn phải ảnh hưởng đến những quốc gia khác. Âu châu, trong số 15 quốc gia, có bốn nước mạnh về kinh tế, đó là Anh, Đức, Pháp và Ý. Trị giá nhà cửa của Âu châu còn gia tăng mạnh hơn ở Hoa kỳ, có thề nói gấp nhiều lần như Na-uy, Đan Mạch…, vì đồng Euro có giá. Những gì đang xảy ra cho xứ sở Hoa kỳ rồi đây cũng xảy ra cho khối Âu châu vì khối Âu châu cũng áp dụng phương pháp cho vay tiền mua nhà như ở Mỹ là 3 không: 1) không cần biết có việc làm hay không, 2) không cần biết tiền từ đâu có đề make down payment (tiền đặt cọc ?), 3) và tiền lời không tăng trong 3 hoặc 5 năm đầu. Khi đi mua nhà, nhà bank không hỏi thì không nói. Thật là dễ dàng.
Tiếp tục theo dõi (follow up) những tiên đoán trong bài President Obama with economy in 2009 – part II, Toàn thấy thế nầy:
1) Chính phủ Obama sắp tới, đang dự tính cho không để xài, một số tiền lớn cho dân khoảng $600 X 3 = $1,800
2) Ngân hàng trung ương sẽ theo dõi tỉ số CPI trong vài tháng tới và sẽ xuống tiền lời
3) Tỉ lệ thất nghiệp đang tăng dần
4) Hoa Kỳ dự tính sẽ rút quân đội ra khỏi Iraq vào năm 2011. Thế nên chi phí quốc phòng sẽ giảm và khi không có chiến tranh thì giá vàng làm sao không tuột dốc.
5) Gía dầu thô ở Mỹ ngày hôm nay, ngày 19 tháng 11 năm 2008 là $54/thùng, giảm quá nhanh theo dự đoán, tạo tình trạng mất thăng bằng và gía xăng tính trung bình ngày hôm nay trên toàn quốc Hoa Kỳ là $2.03 đi xuống từ $4.3.
6) Chính phủ Bush đang tính xài 350 tỉ trong số 700 tỉ ngân khoản giúp đỡ về khủng hoảng tài chánh và 350 tỉ còn lại để cho chính phủ Obama quyết định. Quyết định nầy thật khôn ngoan và tránh tai tiếng về sau vì hiện tại uy tín của tổng thống Bush đã giảm xuống còn 26% từ dân chúng Mỹ.
Trong toán học ở thời trung học, chúng ta học có 2 chuyển động: 1) chuyển động đều hay phương trình bậc 1: y=ax+b, và 2) chuyển động thay đổi không đều hay phương trình bậc 2: y=axx+bx+c. Kinh tế nước Mỹ trước khi hết nhiệm kỳ cùa tổng thống Bush có chuyển động co chân lại (reduction), để nghỉ ngơi. Và nơi đây, hình như người Á châu bây giờ sợ phương pháp 3 không nói trên. Bất là không, thất cũng là không, vô cũng là không và nó có nghiã là Bất động sản, Thất nghiệp và Vô là không lối thoát. Ngày hôm nay, Thị trường chứng khoán dow jones index cuả Mỹ ở số 7997, thấp nhất trong năm là 7773 (lại thấy con số 7 là thất ?). Trong khi đó, người ta hy vọng rằng kinh tế thời ông Obama sắp tới có chuyển động dạng chân ra (expandability). Kinh tế các nước trên thế giới thông thường muốn tiến theo chuyển động đều, chậm mà chắc nhưng hiện tại kinh tế ở Mỹ đang có chuyển động bất bình thường.
Có một số ĐHBG muốn hiểu thêm về thị trường chứng khoán (TTCK). Nói chung, luật chơi của TTCK là biết thông thạo và theo dõi liên tục về tình hình chính trị và kinh tế. Có vạn người hái ra tiền trong lúc nầy và cũng có vạn người thua lỗ trong lúc nầy, tuỳ theo cái nhìn (vision) của mỗi người khi quyết định mua vào rồi bán ra hay mượn cổ phiếu bán trước rồi mua trả lại sau (đầu tư theo hai chiều: chiều TTCK đi lên và chiều TTCK đi xuống).
Toàn Nguyễn
